αναμένοντας την απογείωση

‘Παιδικές Χαρές’ του Ιβάν Μιχαήλοφ

© Ivan Mikhailov

Κοιτάζοντας μέσα από τις εικόνες των παιδικών χαρών του Ρώσου φωτογράφου Ιβάν Μιχαήλοφ, είναι δύσκολο να μην νιώσετε μια ελαφριά νύξη νοσταλγίας.

Σας πηγαίνει πίσω στην παιδική ηλικία, όταν ο κόσμος ήταν μικρός και συνήθως περιοριζόταν σε μερικά οικοδομικά τετράγωνα – αλλά ταυτόχρονα απεριόριστος, όπως οι δυνατότητες της ζωής που απλωνόταν μπροστά. Τότε, το παιχνίδι μετέτρεπε τα πάντα: άμμο και παλιομοδίτικες μεταλλικές κατασκευές των τοπικών παιδικών χαρών, μεταμορφώνονταν σε μακρινούς τόπους όπου εκτυλίσσονταν περιπέτειες κάθε απόγευμα.

Την ίδια στιγμή, οι ‘Παιδικές Χαρές’ του Μιχαήλοφ προσφέρουν περισσότερα από ένα είδη ταξιδιού στο χρόνο: είναι επίσης ένα ταξίδι στην ιστορία της Σοβιετικής Ρωσίας, όπου ακόμη και το παιχνίδι του παιδιού διαμορφώθηκε από μεγάλα ουτοπικά οράματα.

Ο Ιβάν Μιχαήλοφ γεννήθηκε το 1981 στο Novocheboksarsk, μια πόλη στη νότια όχθη του ποταμού Βόλγα, πάνω από 600 χιλιόμετρα ανατολικά της Μόσχας.

Μεγαλώνοντας, θυμάται τις τσουλήθρες- ρουκέτες και τις άλλες διαστημικές  μεταλλικές κατασκευές. Ήταν ένα από τα πολλά αγόρια και κορίτσια εμπνευσμένα από τον Γιούρι Γκαγκάριν και τη Βαλεντίνα Τερεσκόβα, Σοβιετικούς κοσμοναύτες οι οποίοι ήταν οι πρώτοι άντρας και γυναίκα στο διάστημα, το 1961 και το 1963 αντίστοιχα. Στο μυαλό εκατομμυρίων παιδιών στη Σοβιετία, τα διαστημικά ταξίδια δεν ήταν απλά μια μακρινή φαντασίωση αλλά μια βιώσιμη επιλογή καριέρας. Από τη δεκαετία του 1960, το διάστημα κυριαρχούσε στα παιδικά βιβλία και γελοιογραφίες, και στην ευρύτερη σοβιετική προπαγάνδα. η οικοδόμηση του κομμουνισμού ήταν μια αποστολή που δεν περιοριζόταν στα όρια του πλανήτη μας.

Αυτές οι ιστορίες αντικατοπτρίζονται στον πολεοδομικό σχεδιασμό μέσω αρκετών χώρων για παιδιά με θέμα το διάστημα.

Μόνο στο Novocheboksarsk, ο Μιχαήλοφ εντόπισε περίπου 40 παιδικές χαρές. Εάν έχετε επισκεφθεί ποτέ μια ρωσική πόλη, θα έχετε παρατηρήσει ότι η δομή των κατοικημένων περιοχών είναι συχνά η ίδια: παιδική χαρά με μερικά δέντρα που στέκονται στο κέντρο ενός συγκροτήματος κατοικιών, που περιβάλλεται από πανύψηλες πολυκατοικίες. Η λάμψη από τα πολλά παράθυρά τους μπορεί να εντοπιστεί στις φωτογραφίες του Μιχαήλοφ: απόδειξη της ζεστής καθημερινής ζωής που αντιπαραβάλλεται με τη σχεδόν απόκοσμη γοητεία των διαστημικών παιδικών χαρών. Φωτογραφημένες σε μεσαίο φορμά με ένα στατικό τρόπο, αυτές οι εικόνες είναι μια απόδειξη για την ιδιωτική πλευρά της ρωσικής ζωής, αλλά και της ιστορία της, που διαμορφώνεται από το μεγάλο, αλλά και τυποποιημένο τρόπο σκέψης. Εάν μια σχετικά μικρή πόλη του Novocheboksarsk έχει πάνω από 40 (Σ.τ.Μ. εννοεί παιδικές χαρές), είναι δύσκολο να φανταστεί κανείς πόσοι από αυτούς τους μεταλλικούς πυραύλους είναι διάσπαρτοι σε μια τέτοια τεράστια χώρα.

Την ίδια στιγμή, οι ‘Παιδικές Χαρές’ είναι κάτι πολύ περισσότερο από ένα απλό έργο τεκμηρίωσης.

Υπάρχει κάποια μαγεία στο πώς αυτοί οι πύραυλοι, οι δεμένοι με τη Γη, φαίνονται κάτω από τους φωτεινούς νυχτερινούς ουρανούς. Πολλοί από αυτούς είναι τώρα σκουριασμένοι και σαραβαλιασμένοι, αλλά παλαιότερα είχαν λαμπρότητα, φιλοδοξία και όνειρα που οι δημιουργοί τους ήθελαν να μεταδώσουν στις μελλοντικές γενιές. Συγκεκριμένα, δεν υπάρχουν άνθρωποι στις φωτογραφίες, που τοποθετεί αυτές τις κατασκευές στο βασίλειο της φαντασίας, διαχωρισμένοι από μια βαρετή καθημερινότητα.

Μετά την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης το 1991, άλλαξαν πολλά πράγματα, όπως αφηγήματα και όνειρα. Η μεταφορά του κομμουνισμού στους διαστρικούς πολιτισμούς δεν ήταν πια προτεραιότητα. Αυτές οι παιδικές χαρές είναι ένα από τα πολλά λείψανα που απέμειναν από τη σοβιετική ουτοπική σκέψη, παράλληλα με τη νεωτεριστική αρχιτεκτονική και τα μνημεία του Λένιν.

Οι τσουλήθρες σε σχήμα πυραύλου ενδέχεται σύντομα να αντικατασταθούν από κάτι άλλο, υποδηλώνοντας την αλλαγή φιλοδοξιών της χώρας, αλλά προς το παρόν, παραμένουν μέρος του παιδικού παιχνιδιού – και μια πορεία συντριβής στην ιστορία.

κείμενο: Anastasiia Fedorova

Τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν τον συντάκτη τους, χωρίς να συμπίπτουν κατ’ανάγκη με την άποψη του periopton.com

απαγορεύεται από το δίκαιο της Πνευμ. Ιδιοκτησίας
η καθ΄οιονδήποτε τρόπο χρήση/αναπαραγωγή/ιδιοποίηση του παρόντος
(ολόκληρου ή αποσπασμάτων), χωρίς την άδεια του εκδότη

επιμέλεια-μετάφραση: Κάππα Λάμδα

© periopton.com

πηγή: Foam